1C proqramlaşdırmada peşəkar yanaşma – biznesiniz üçün optimal həllər

1C proqramlaşdırma üçün fərdi həllər
1C Avtomatlaşdırma

1C sisteminin fərdiləşdirilməsi, yeni modullar və mövcud funksiyaların genişləndirilməsi.

1C ilə biznesin rəqəmsal avtomatlaşdırılması
Xidmətlərimiz

1C proqramlaşdırma, fərdi həllər, inteqrasiyalar və biznes proseslərinin avtomatlaşdırılması.

KodYaz 1C proqramlaşdırma təlimi
Təlimlər

1C proqramlaşdırma dərsləri, praktiki tapşırıqlar və peşəkar inkişaf.

KodYaz ilə rəqəmsal inteqrasiya ofisi
Rəqəmsal həllər

API inteqrasiyaları, avtomatlaşdırılmış iş axınları və süni intellekt əsaslı həllər.

Hesablama registriSorğu diliOxuma müddəti: ≈ 12 dəq

Mükafatın faizi asandır, çətin olan hansı məbləğdən hesablanacağını tapmaqdır. 1C hesablama registrində bu məbləği База<Регистр> virtual cədvəli verir, amma onun parametrləri çox vaxt yanlış yazılır. Məqalədə düzgün sintaksis, baza asılılığının iki rejimi və tam kod nümunəsi var.

Məqalədə nələri öyrənəcəksiniz

База virtual cədvəlinin adını necə qurmağı, dörd parametrini düzgün ötürməyi, fəaliyyət və qeydiyyat dövrü üzrə bazanın fərqini və mükafat məbləğini necə hesablamağı

Faizlə hesablanan istənilən növ iki sualdan ibarətdir: faiz neçədir və hansı məbləğdən alınır? Birinci sual konfiqurasiyada bir rəqəmdir. İkinci sual isə işçinin həmin dövrdəki bütün hesablamalarını, qeydiyyat tarixlərini, düzəlişləri və növlər arasındakı əlaqəni birlikdə nəzərə almağı tələb edir. Bu işi 1C-də База<Регистр> virtual cədvəli görür.

Həmin ad bir şablondur. Əvvəlində База sözü, sonra bazanı verən registrin adı gəlir: БазаHesablamalar, ya da başqa registrdən baza alınırsa БазаOrtaQazanc. Metadata ağacında belə obyekt görməyəcəksiniz, bu ad yalnız sorğuda yaşayır. Sorğu mətni РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаHesablamalar(...) şəklində yazılır: əvvəl hesablanan registr, sonra baza cədvəli.

Baza cədvəli hansı qaydalara söykənir

Baza faizlə və ya orta göstərici ilə hesablanan növün əsaslandığı məbləğdir. Məsələn, mükafatın bazası həmin ayın əməkhaqqısı və xəstəlik ödənişi ola bilər. Platforma bazanı hesablamaq üçün üç qaydanı birlikdə işlədir.

QaydaHarada verilirNə müəyyən edir
Зависимость от базыHesablama növləri planıBaza fəaliyyət dövrü, yoxsa qeydiyyat dövrü üzrə toplanır
Базовые növlərHər hesablama növü üçünHansı növlərin məbləği bazaya düşür
Baza dövrüYazılışın БазовыйПериодНачало və БазовыйПериодКонец sahələriBaza hansı tarixlər üzrə toplanır
Базовое ölçüRegistrin ölçü xassəsiHansı ölçülər üzrə yazılışlar qarşılaşdırıla bilər

Cədvəlin yaranması üçün registrdə Базовый период xassəsi qoşulmalıdır. Növlərdə isə baza asılılığı olmalıdır: Не зависит rejimindəki növ üçün baza mənasızdır. Bazanı başqa registrdən almaq istəyirsinizsə, onun hesablama növləri planı da əsas planın baza planları siyahısında olmalıdır.

Dörd parametr: düzgün sintaksis

Bu cədvəl haqqında yayılmış yanlış təsəvvür parametrləri bərabərlik kimi yazmaqdır: İşçi = İşçi, BazaCəm = Cəm. Sorğu dilində belə sintaksis yoxdur. Cədvəlin dörd parametri var, onların üçü massivdir.

ParametrTipMəna
Əsas registrin ölçüləriМассивƏsas registrdəki ölçü adları
Baza registrinin ölçüləriМассивBaza registrində onlara uyğun ölçü adları
РазрезыМассив, boş buraxıla bilərNəticənin əlavə olaraq hansı kəsimlərdə göstərildiyi
УсловиеMəntiqi ifadəƏsas registr yazılışlarına tətbiq olunan süzgəc

İlk iki massiv elementlərinin mövqeyinə görə qarşılaşdırılır. Əsas registrin birinci elementi baza registrinin birinci elementi ilə, ikincisi ikincisi ilə uyğunlaşır. Eyni registrdən baza götürəndə iki massivin elementləri eyni olur, ona görə bir parametri hər ikisi üçün ötürmək rahatdır. Baza başqa registrdədirsə, adlar fərqli ola bilər, məsələn əsasda Isci, bazada Emekdas.

Üçüncü parametr, Разрезы, çox vaxt boş saxlanılır, bu halda iki vergül yanaşı durur. Sorğuda baza yazılışları üzrə НомерСтроки və Регистратор vasitəsilə əlaqə qurmağınız kifayət edir. Dördüncü parametr isə tanış Условие şərtidir, dırnaqsız adi ifadə kimi yazılır.

Tam nümunə: aprel mükafatı

Nümunə üçün şərtlər belədir. Mukafat növünün Базовые siyahısında Emekhaqqi və Xestelik var. Baza dövrü aprel ayıdır, hesablanmış məbləğlər 850 AZN əməkhaqqı və 200 AZN xəstəlik ödənişidir, mükafat faizi isə nümunə olaraq 20%-dir.

Əməkhaqqı: 850 AZN (81%)Xəstəlik: 200 AZN (19%)1050 AZN
Şəkil 1. Nümunə: mükafat bazasının tərkibi

Baza 850 + 200 = 1050 AZN olur. Mükafat isə 1050 × 20 / 100 = 210 AZN. Aşağıdakı kod həmin rəqəmi registr yazılışına yazır.

Əməkhaqqı məbləği hazırdırMükafat yazılışı yazılırÖlçü massivi qurulurБазаHesablamalar oxunurMəbləğ yazılır
Şəkil 2. Mükafat yazılışının hesablanması ardıcıllığı
Olculer = Новый Массив;
Olculer.Добавить("Isci");
Запрос = Новый Запрос;
Запрос.Текст =
"ВЫБРАТЬ
|    Baza.НомерСтроки КАК SetirNomresi,
|    Baza.MeblegБаза КАК BazaMeblegi
|ИЗ
|    РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаHesablamalar(
|        &Olculer,
|        &Olculer,
|        ,
|        Регистратор = &Ссылка
|            И ВидРасчета = ЗНАЧЕНИЕ(ПланВидовРасчета.HesablamaNovleri.Mukafat)) КАК Baza";
Запрос.УстановитьПараметр("Olculer", Olculer);
Запрос.УстановитьПараметр("Ссылка", Ссылка);
Выборка = Запрос.Выполнить().Выбрать();
Пока Выборка.Следующий() Цикл
Движение = Движения.Hesablamalar[Выборка.SetirNomresi - 1];
Движение.Mebleg = Выборка.BazaMeblegi * Движение.Faiz / 100;
КонецЦикла;
Движения.Hesablamalar.Записать(, Истина);
Niyə iki dəfə yazılır

Yazılışlar registrə əvvəlcədən yazılmalıdır, çünki sorğu bazanı oxuyur. Bu kod həmin mərhələdən sonra işləyir. Eyni zamanda Mukafat yazılışlarından əvvəl Emekhaqqi yazılışlarının məbləği hesablanıb yazılmalıdır. Əks halda baza sıfır gələcək. Keçirmə kodunun ümumi quruluşu üçün proqramlı hərəkətlərə baxa bilərsiniz.

Cədvəldə baza yalnız şərtə düşən mükafat yazılışları üçün qaytarılır. MeblegБаза sahəsinin adı baza registrinin resursundan qurulur. Faiz burada şərti rekvizitdir, öz layihənizdə onu sənəddən və ya ayrıca registrdən götürə bilərsiniz.

İki rejim: fəaliyyət dövrü və qeydiyyat dövrü

Bazanın hansı ayın məbləğlərindən toplanacağını Зависимость от базы xassəsi müəyyən edir. Fərq özünü keçmiş dövr düzəlişlərində göstərir. Təsəvvür edin ki, yanvar ayının əməkhaqqısı 1100 AZN-dir. Mart ayında yanvar üçün 150 AZN düzəliş yazılır: qeydiyyat dövrü mart, fəaliyyət dövrü yanvardır. İndi baza dövrü yanvar olan yazılış neçə götürəcək?

YanvarFevralMartYanvar əməkhaqqısı1100 AZNDüzəliş: aid olduğu ay150 AZNDüzəliş: qeydiyyat ayı150 AZN
Şəkil 3. Nümunə: düzəliş yazılışında qeydiyyat ayı ilə fəaliyyət ayı fərqlənir
RejimBazaya düşənlər (nümunə)Baza
ПоПериодуДействия1100 + 1501250 AZN
ПоПериодуРегистрации11001100 AZN

Fəaliyyət dövrü rejimində düzəliş yanvar bazasına əlavə olunur, qeydiyyat dövrü rejimində isə mart ayının bazasına düşəcək. Birini seçmək biznes qərarıdır. Əgər siyasət «yanvar mükafatı yanvar ayının haqqı üzrə hesablansın» deyirsə, birinci rejim uyğundur. «Bu ay hesablanan hər şey bu ayın bazasıdır» deyirsə, ikincisi. Rejimi layihənin əvvəlində yazılı şəkildə razılaşdırın, sonradan dəyişmək çətindir.

Orta qazanc: baza üç ay, gün sayı qrafikdən

Baza cədvəli yalnız faizli mükafat üçün deyil, orta qazanca əsaslanan növlər üçün də əsas mənbədir. Burada iki rəqəm lazım olur: baza dövründə qazanılan məbləğ və həmin dövrün iş günləri. Birincini БазаHesablamalar, ikincini isə ДанныеГрафика cədvəlindəki GunБазовыйПериод sahəsi verir. Hər iki mənbə eyni yazılışlar üzrə qurulduğundan onları Регистратор və НомерСтроки ilə birləşdirmək kifayətdir.

Başqa bir nümunəyə baxaq: işçi aprel ayının 13-17 tarixlərində xəstələnib, xəstəlik ödənişi əvvəlki üç ayın orta gündəlik qazancı ilə hesablanır. Yanvarda 1100 AZN, fevralda 1000 AZN, martda 1100 AZN qazanıb. Həmin ayların iş günləri uyğun olaraq 22, 20 və 22-dir. Beləliklə baza 3200 AZN, iş günlərinin cəmi 64 olur, orta gündəlik qazanc isə 3200 / 64 = 50 AZN çıxır. Nümunə dərəcə olaraq ödənişin 80% olduğunu qəbul etsək, xəstəlik ödənişi 5 × 50 × 80 / 100 = 200 AZN olur.

Göstərici (nümunə)Mənbə sahəDəyər
Baza məbləğiMeblegБаза3200 AZN
Baza dövrünün iş günləriGunБазовыйПериод64 gün
Faktiki xəstəlik günləriGunФактическийПериодДействия5 gün
Hesablanmış ödənişDüstur200 AZN
ВЫБРАТЬ
Baza.НомерСтроки КАК SetirNomresi,
Baza.MeblegБаза КАК BazaMeblegi,
Graf.GunБазовыйПериод КАК BazaGunu,
Graf.GunФактическийПериодДействия КАК XesteGun
ИЗ
РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаHesablamalar(
&Olculer,
&Olculer,
,
Регистратор = &Ссылка
И ВидРасчета = ЗНАЧЕНИЕ(ПланВидовРасчета.HesablamaNovleri.Xestelik)) КАК Baza
ЛЕВОЕ СОЕДИНЕНИЕ РегистрРасчета.Hesablamalar.ДанныеГрафика(
Регистратор = &Ссылка
И ВидРасчета = ЗНАЧЕНИЕ(ПланВидовРасчета.HesablamaNovleri.Xestelik)) КАК Graf
ПО Baza.Регистратор = Graf.Регистратор
И Baza.НомерСтроки = Graf.НомерСтроки

Birləşmədə hər iki virtual cədvələ eyni şərti vermək vacibdir, əks halda ikinci cədvəl lazımsız yazılışları da hesablayacaq. Kodda sıfıra bölməni yoxlamağı da unutmayın: baza dövründə qrafik yoxdursa və ya işçi hələ işə qəbul olunmayıbsa, BazaGunu sıfır ola bilər. Bu halda ümumi qayda ilə yanaşmaq olmaz, metodikanızın həmin hal üçün nəzərdə tutduğu minimum dəyər və ya xüsusi hesablama tətbiq edilməlidir.

Diqqət edin ki, burada Xestelik növünün özü də bazaya bağlıdır, bazanı isə əvvəlki ayların əməkhaqqısı verir. Əməkhaqqı bir tərəfdən xəstəlik tərəfindən sıxışdırılır, digər tərəfdən isə xəstəlik üçün baza olur. Bu ikili əlaqə ziddiyyət yaratmır, çünki əməkhaqqının sıxışdırıldığı dövr aprel, xəstəliyin baza dövrü isə yanvar-martdır. Baza dövrü cari dövrlə kəsişdikdə isə hesablama ardıcıllığı təzədən diqqət tələb edir.

Baza dövrünü doldurmaq

БазовыйПериодНачало və БазовыйПериодКонец sahələri yazılışda doldurulmalıdır. Platforma onları özü təxmin etmir. Sənəd adətən bu tarixləri hesablama dövründən çıxarır. Məsələn, aylıq mükafat üçün baza dövrü həmin ayın birinci və sonuncu tarixi olur, orta qazanc üçün isə əvvəlki üç ayın tarixləri. Boş sahə olan yazılış üçün baza dövrü də boş olacaq və cədvəl sıfır qaytaracaq.

Движение.БазовыйПериодНачало = НачалоМесяца(ПериодРасчета);
Движение.БазовыйПериодКонец = КонецМесяца(ПериодРасчета);

Üç aylıq baza üçün başlanğıc dəyəri ДобавитьМесяц(НачалоМесяца(ПериодРасчета), -3), son dəyəri isə КонецМесяца(ДобавитьМесяц(ПериодРасчета, -1)) ifadəsi ilə qurula bilər. Yanvar-mart bazası aprel yazılışı üçün belə hesablanır. Ayların sırası bir ay sürüşərsə, nəticə ciddi dəyişir, ona görə tarix hesablamalarını ayrıca funksiyaya çıxarıb test etmək məsləhətdir.

Eyni registrdən və başqa registrdən baza

Ən sadə halda baza hesablanan yazılışlarla eyni registrdə olur, ona görə cədvəl adı registrin adını təkrarlayır: РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаHesablamalar. Bəzən isə layihə iki registrə bölünür, məsələn əsas hesablamalar bir registrdə, orta qazancın toplandığı məlumat isə digərində saxlanır. O zaman cədvəl adı dəyişir: РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаOrtaQazanc, yəni solda hesablanan registr, sağda baza registri dayanır.

Fərqli registrdə ölçü adları da fərqli ola bilər. Əsas registrin massivinə Isci, baza registrinin massivinə Emekdas yazdığınız halda platforma onları sıra ilə qarşılaşdırır. Massivlərin uzunluğu eyni olmalıdır, ölçülərin tipləri də məna baxımından uyğun gəlməlidir. Əks halda sorğu xəta verə və ya heç bir baza tapmaya bilər.

Əlavə ölçü əlavə edəndə

Registrə yeni ölçü əlavə etsəniz və onu bazanın bölgüsündə nəzərə almaq istəsəniz, ölçüdə Базовое xassəsini qoşmağı, massivə də yeni elementi əlavə etməyi unutmayın. Massivə əlavə edilməyən ölçü üzrə baza toplanarkən yazılışlar ayrılmayacaq.

Real ssenari: yanlış sıra ilə hesablanmış mükafat

Tipik bir hadisə: mükafat sənədi yazıldı, bütün işçilərin mükafatı sıfır çıxdı. Kod xəta vermir, sənəd keçirilib. Səbəb axtarışını aşağıdakı ardıcıllıqla aparmaq sərfəlidir.

  1. Adi registr sorğusu ilə bazanı verən növlərin məbləğlərinə baxın. Sıfırdırsa, problem bazanı verən növün hesablanmasındadır.
  2. Mükafat yazılışında baza dövrü tarixlərinin doldurulduğunu yoxlayın.
  3. Mukafat növünün Базовые siyahısını açın: lazımi növlər varmı?
  4. Ölçü massivinin adlarını yoxlayın, yazılış xətası olmamalıdır.
  5. Hər şey düzgündürsə, keçirmə kodunun ardıcıllığına baxın: baza növü mükafatdan əvvəl hesablanırmı?

Praktikada ən çox ikinci və beşinci addım səbəb olur. Baza dövrü sadəcə unudulur, ya da sənədin hesablama ardıcıllığı dəyişdirilir və növlər əks sırada işləyir. Bir neçə növ bir-birindən asılıdırsa, onları mümkünsə ayrı sənədlərlə və ya aydın mərhələlərlə hesablayın ki, ardıcıllıq kodda gizli qalmasın.

Tipik səhvlər

Parametrləri bərabərlik kimi yazmaq

БазаHesablamalar(Isci = Isci, Baza = Mebleg) sorğu dilində işləmir. Massivləri Новый Массив ilə qurun və parametr kimi ötürün.

Hazır bazaya məbləğ əlavə etmək

Baza artıq toplanmış məbləğdir. Üzərinə əl ilə registrdən məbləğ əlavə etmək eyni məbləğin iki dəfə sayılmasına səbəb olur.

Təkrar istifadə olunan funksiya

Ölçü massivini, baza dövrünü və sorğunu ümumi modulda ayrıca funksiyalar kimi saxlayın. Yeni faizli növ əlavə edəndə yalnız növün parametrlərini verəcəksiniz, sintaksis səhvləri isə bir yerdə düzəldiləcək.

Performans baxımından da Условие vacibdir. Şərt verilməsə, cədvəl bütün yazılışlar üçün baza hesablamağa cəhd edir. Böyük bazada bu, gözlənilməz gecikməyə səbəb olur. Sənəd daxilindəki hesablamada mütləq qeydiyyatçı üzrə filtr verin. Hesabatlarda isə ən azı dövr və hesablama növü üzrə məhdudiyyət qoyun. Sorğu səhvlərinin diaqnostikası buradakı problemlərin bir çoxuna da tətbiq olunur.

Baza rəqəmini istifadəçiyə göstərmək də faydalıdır: hesablama vərəqəsində mükafatın yanında onun bazası yazılanda mübahisələrin bir hissəsi öz-özünə həll olunur, çünki hər kəs rəqəmin haradan gəldiyini görür.

Nəticə

База<Регистр> cədvəlini işlətmək üçün bir neçə şey bilmək kifayətdir: ad База sözü ilə baza registrinin adından qurulur, parametrlər üç massiv və şərtdir, nəticə <Ресурс>База sahəsindədir. Məntiqi isə növlər planındakı Базовые siyahısı və Зависимость от базы rejimi qurur. Bazanın düzgünlüyü faizin düzgünlüyündən daha çox pul təsiri yaradır, ona görə ilk hesablamaları əl ilə tutuşdurmağa vaxt ayırın.

Tez-tez verilən suallar

База<Регистр> cədvəlinin adı necə qurulur?

База sözü ilə bazanı verən hesablama registrinin adı birləşir. Baza eyni Hesablamalar registrindən alınırsa, ad БазаHesablamalar olur, sorğuda isə РегистрРасчета.Hesablamalar.БазаHesablamalar kimi yazılır.

Bu cədvəlin neçə parametri var?

Dörd: əsas registrin ölçüləri, baza registrinin ölçüləri, Разрезы və Условие. İlk iki parametr sətir massivləridir, onların elementləri mövqeyə görə qarşılaşdırılır. Üçüncü parametr boş buraxıla bilər.

Baza məbləği hansı sahədə qaytarılır?

Baza registrinin resurs adına База sözü əlavə olunur. Resurs Mebleg adlanırsa, sahə MeblegБаза olur.

Mükafat bazası sıfır gəlirsə, səbəb nə ola bilər?

Əsas səbəblər: bazanı verən növ hələ hesablanmayıb və resursu sıfırdır, yazılışda baza dövrü doldurulmayıb, növün Базовые siyahısı boşdur və ya ölçü massivləri səhv verilib.

ПоПериодуДействия və ПоПериодуРегистрации fərqi nədir?

Birinci rejimdə baza yazılışın aid olduğu fəaliyyət dövrünə görə toplanır, ikinci rejimdə isə yazılışın qeydiyyatdan keçdiyi dövrə görə. Keçmiş dövrün düzəlişləri bu iki rejimdə fərqli aya düşür.

1C hesablama registrləri üzrə peşəkar dəstək lazımdır?

KodYaz komandası 1C proqramlaşdırması, əməkhaqqı və uçot həlləri, kodun auditi və təlimlər üzrə sizə kömək edə bilər. Bizimlə əlaqə saxlayın və ya kurs proqramı ilə tanış olun.

KodYaz · 1C proqramlaşdırma kursu · Modul 6 · Hesablama registrləri