1C proqramlaşdırmada peşəkar yanaşma – biznesiniz üçün optimal həllər

1C proqramlaşdırma üçün fərdi həllər
1C Avtomatlaşdırma

1C sisteminin fərdiləşdirilməsi, yeni modullar və mövcud funksiyaların genişləndirilməsi.

1C ilə biznesin rəqəmsal avtomatlaşdırılması
Xidmətlərimiz

1C proqramlaşdırma, fərdi həllər, inteqrasiyalar və biznes proseslərinin avtomatlaşdırılması.

KodYaz 1C proqramlaşdırma təlimi
Təlimlər

1C proqramlaşdırma dərsləri, praktiki tapşırıqlar və peşəkar inkişaf.

KodYaz ilə rəqəmsal inteqrasiya ofisi
Rəqəmsal həllər

API inteqrasiyaları, avtomatlaşdırılmış iş axınları və süni intellekt əsaslı həllər.

Hesablama registriPraktikaOxuma müddəti: ≈ 11 dəq

Yenidənhesablama mexanizmi ayrı-ayrı parçalarla oxunanda sadə görünür, amma onu bütöv prosesdə izləmədən hansı anda nəyin dəyişdiyini bilmək çətindir. Bu məqalədə bir konkret düzəlişi yeddi addım boyunca izləyirik. Hər addımda registrdə, siyahıda və hesabatda nə olduğunu rəqəmlərlə görəcəksiniz.

Məqalədə nələri öyrənəcəksiniz

yenidənhesablama prosesinin yeddi addımını, hər mərhələdə registrdə nə olduğunu, qeydin yaranması ilə rəqəmin dəyişməsi arasındakı fərqi və nəticənin necə yoxlanacağını

Bu məqalədə yenidənhesablamanın bütün yolunu bir konkret nümunə üzərində izləyəcəyik. Bütün rəqəmlər nümunə kimi götürülüb və daxili məntiqə görə hesablanıb. Məqsəd sizə yalnız addımların siyahısını vermək deyil, hər addımda sistemin vəziyyətini göstərməkdir: registrdə hansı rəqəm var, siyahıda nə var və hesabat nə göstərir. Bir dəfə bu yolu keçəndən sonra daha mürəkkəb ssenarilər də aydın olacaq.

Başlanğıc vəziyyət və konfiqurasiya

Nümunə üçün sadə konfiqurasiya götürək. Hesablama registri Hesablamalar adlanır, ölçüsü Isci, resursu Netice-dir. Hesablama növləri planında iki növ var:

NövHesablama qaydası (nümunə)Ведущие cədvəlində
ƏməkhaqqıSənəddə daxil edilən məbləğBoş
MükafatBazanın 20%-iƏməkhaqqı

Registrin altında PerMukafat adlı Перерасчет obyekti yaradılıb və ona Isci ölçüsü əlavə olunub. Əsas fərziyyə budur ki, sənədlər ayrıdır: əməkhaqqı bir sənədlə, mükafat isə başqa sənədlə hesablanır. Əgər ikisi eyni sənəddə olsaydı, sənədi yenidən keçirmək hər ikisini yeniləyə bilərdi və məsələ daha sadə olardı. Real sistemlərdə onlar isə çox vaxt fərqli vaxtda, fərqli adamlar tərəfindən daxil edilir.

Yeddi addımın xəritəsi

Əvvəlcə bütöv şəkli görək. Hadisələr noyabrın sonundan dekabrın ortasına qədər uzanır:

29 noy30 noy12 dek13 dek14 dek1. Əməkhaqqı9002. Mükafat1803. Düzəliş9504. Qeyd yaranırSiyahı5. GözləməMükafat 1806. EmalOxunur7. Yeni nəticə190
Şəkil 1. Nümunə: yenidənhesablamanın yeddi addımı zaman üzrə

Addım 1 və 2: noyabr hesablamaları

Noyabrın 29-da əməkhaqqı sənədi keçirilir: Əli Məmmədov üçün 900,00 AZN. Registrdə bir sətir yaranır. Növbəti gün mükafat sənədi №7 keçirilir. Hesablama kodu bazanı oxuyur və nəticə alır: 900 × 20% = 180,00 AZN.

Registrin bu andakı vəziyyəti:

NövSənədİşçiNetice, AZN
ƏməkhaqqıƏməkhaqqı sənədi №3Əli Məmmədov900,00
MükafatMükafat sənədi №7Əli Məmmədov180,00

Перерасчет cədvəli bu mərhələdə boşdur. Bu, normal haldır, çünki heç bir mövcud nəticə köhnəlməyib. Mükafat özü yeni yazılıb, onun bazası da yeni yazılıb.

Addım 3 və 4: düzəliş və qeydin yaranması

Dekabrın 12-də mühasib noyabr əməkhaqqının səhv olduğunu görür. Düzgün məbləğ 950,00 AZN-dir. O, əməkhaqqı sənədi №3-ü açır, məbləği düzəldir və yenidən keçirir. Sənədin keçirilməsi registrin əməkhaqqı sətrini yeni qiymətlə əvəz edir.

Elə həmin yazılış zamanı platforma Ведущие əlaqəsini nəzərə alaraq Перерасчет cədvəlinə bir sətir əlavə edir:

ОбъектПерерасчета = Mükafat sənədi №7
ВидРасчета        = Mükafat
Isci              = Əli Məmmədov

Bu sətir bir məlumat daşıyır: «Mükafat sənədi №7-də Əli Məmmədovun mükafatı köhnə bazaya əsaslanır». Əməkhaqqı sətrinin keçmiş dəyəri, yeni dəyər və ya səbəb burada yoxdur.

Burada nə dəyişib, nə dəyişməyib

Əməkhaqqı sətri dəyişib, siyahıya bir sətir əlavə olunub. Mükafat sətri isə dəyişməyib. Bu ən çox gözdən qaçan məqamdır: qeydin görünməsi rəqəmin yeniləndiyi demək deyil.

Addım 5: təhlükəli boşluq

İndi sistem aralıq vəziyyətdədir. Registrdə əməkhaqqı 950,00, mükafat isə 180,00 AZN-dir. Bu müddətdə çıxarılan hesabat ziddiyyətli rəqəm verəcək: 950-nin 20%-i 190-dır, hesabatdakı isə 180.

0100200300Addım 1Addım 2Addım 3Addım 4Addım 5Addım 6Addım 7190190Registrdəki mükafatBazaya görə düzgün mükafat
Şəkil 2. Nümunə: yeddi addım boyunca registrdəki mükafat və onun düzgün dəyəri

Qrafikdə iki xəttin ayrıldığı hissə məhz həmin təhlükəli boşluqdur. Addım 3-dən addım 6-ya qədər registrdəki rəqəm düzgün dəyərdən 10,00 AZN aşağıdadır. Bu boşluğun uzunluğu sizin emal planınızdan asılıdır: emal tez işləyirsə, boşluq saatlar çəkir, heç işləmirsə, həmişəlik qalır.

Addım 6 və 7: emal və yeni nəticə

Dekabrın 14-də xüsusi emal işə düşür. O, siyahını oxuyur, qeyd üzrə qərar verir və nəticəni yeniləyir. Kodun əsas hissəsi belədir:

Набор = РегистрыРасчета.Hesablamalar.СоздатьНаборЗаписей();
Набор.Отбор.Регистратор.Установить(Sened);
Набор.Прочитать();
Для Каждого Запись Из Набор Цикл
Если Запись.ВидРасчета = ПланыВидовРасчета.Hesablamalar.Mukafat
И Запись.Isci = Isci Тогда
Запись.Netice = Окр(Baza * 0.20, 2);
КонецЕсли;
КонецЦикла;
Набор.Записать();

Baza dəyişəni 950,00 AZN dəyərini saxlayır və nəticə 950 × 20% = 190,00 AZN olur. Bu mərhələdə registrin mükafat sətri yeni dəyəri alır. Ardınca emal Перерасчет qeydini silir, çünki bu iş artıq görülüb. Qeyd dəsti ilə kütləvi işin xüsusiyyətlərini qeyd dəstinin performansı məqaləsində oxuya bilərsiniz.

05001 0001 5001 080Düzəlişdən əvvəl1 140Yenidən hesablamadan sonraƏməkhaqqıMükafat
Şəkil 3. Nümunə: noyabr hesablamasının tərkibi düzəlişdən əvvəl və sonra (AZN)

Yekun olaraq noyabr üzrə ümumi məbləğ 1 080,00 AZN-dən 1 140,00 AZN-ə qalxır, yəni fərq 60,00 AZN-dir: 50,00 AZN əməkhaqqı və 10,00 AZN mükafat hesabına.

Nəticənin yoxlanması

Registrdə əməkhaqqı 950,00, mükafat 190,00 AZN olmalıdır. Перерасчет cədvəlində həmin sənəd üzrə sətir qalmamalıdır. Hesabatda iki rəqəmin nisbəti 20% olmalıdır.

Bu nümunəni öz bazanızda necə təkrar etmək olar

  1. Test bazasında əməkhaqqı və mükafat növlərini yaradın, «Mükafat» növünün Ведущие cədvəlinə «Əməkhaqqı» əlavə edin.
  2. İki ayrı sənəd keçirin və registr qeydlərini sorğu ilə yoxlayın.
  3. Birinci sənədi düzəldib yenidən keçirin.
  4. Перерасчет cədvəlini oxuyun, burada qeyd görməlisiniz.
  5. Registrdə mükafatın dəyişmədiyinə əmin olun.
  6. Emalı işlədin və hər iki cədvəli yenidən yoxlayın.

Sınaq zamanı istifadə edəcəyiniz sorğuları ayrıca saxlayın, çünki onlar sonralar istifadəçi üçün nəzarət hesabatının əsası olacaq. Əgər hesablamalar bir neçə sənədə paylanıbsa, proqramla hərəkət yazmaq haqqında məqalə kodun quruluşu üçün faydalı olacaq.

Tam nümunədə tez-tez edilən səhvlər

  • Addım 5-də dayanmaq. Qeydin görünməsi işin bitməsi deyil, işin başlaması deməkdir.
  • Köhnə bazadan hesablamaq. Bazanı siyahıdan yox, registrin aktual vəziyyətindən oxumaq lazımdır.
  • Qeydi silməmək. Silinməyən qeyd növbəti emalda eyni sənədi yenidən işləyəcək.
  • Bütün sənədi yenidən yazmaq. Sənəddəki digər işçilərin sətirləri də eyni dəstdədir, onlara təsadüfən toxunmayın.

Sonuncu bənd xüsusilə vacibdir. Qeyd dəstini qeydiyyatçıya görə oxuyanda sənədin bütün sətirləri əlinizdədir. Yalnız konkret işçi və növə uyğun sətri dəyişin, qalanlarını olduğu kimi saxlayın. Yazılış zamanı qalan sətirlər eyni dəyərlə yazılacaq, nəticə dəyişməyəcək.

Eyni nümunə bağlı dövrdə: noyabra toxunulmur

İndiyə qədər noyabrın açıq olduğunu fərz etdik. İndi eyni düzəlişi başqa siyasətlə götürək: noyabr bağlıdır və fərq cari aya yazılmalıdır. Birinci beş addım tam eyni qalır. Fərq altıncı addımda yaranır, çünki emal qərar funksiyasından «Ferq» cavabını alır.

GöstəriciBirbaşa yeniləməFərq cari aya
Noyabr mükafat qeydi190,00 AZN180,00 AZN
Dekabrda fərq sətriYoxdur10,00 AZN
Noyabr üzrə hesabatDəyişirTəqdim olunan kimi qalır
İşçiyə çatacaq əlavə məbləğ10,00 AZN10,00 AZN
Перерасчет qeydiSilinirSilinir

Hər iki yolda işçi eyni 10,00 AZN-i alır, fərq yalnız məbləğin hansı dövrün hesablamasında görünməsindədir. Bu nümunə xəbərdaredici prinsipin praktik mənasını çox yaxşı göstərir: eyni qeyd, eyni baza, iki fərqli və hər ikisi də düzgün nəticə. Hansının seçiləcəyini kod deyil, şirkətin uçot qaydası müəyyən edir.

Düzəliş azalma istiqamətində olanda

Hələ ki, əməkhaqqı artırılırdı. Əks hal da eyni dərəcədə mümkündür. Tutaq ki, noyabr əməkhaqqı 900,00 AZN-dən 850,00 AZN-ə endirilir. Yeni mükafat 850 × 20% = 170,00 AZN olur, yəni əvvəlki 180,00 AZN-dən 10,00 AZN azdır.

Mexanizm baxımından heç nə dəyişmir: əməkhaqqı sətri dəyişir, siyahıda qeyd yaranır, emal yeni nəticəni yazır. Amma biznes baxımından fərq böyükdür. Artıq ödənilmiş 10,00 AZN var və onun necə tutulacağı ayrıca qaydadır. Buna görə də emal alqoritmində mənfi fərqi ayrıca qeyd etmək və mühasibə göstərmək məsləhətdir. Mənfi dəyəri kor-koranə yazmaq yerinə, bu cür hallar üçün aydın bir qayda əvvəlcədən müəyyən edilməlidir.

Mənfi fərq

Azalma istiqamətində düzəliş ödənilmiş məbləğlərə təsir edə bilər. Emal belə sətirləri ümumi siyahıdan ayırmalı və mühasibin diqqətinə çatdırmalıdır.

Hər addımdan sonra nəyi yoxlamalı

Bu nümunəni test kimi işlədəndə hər addımdan sonra üç yeri yoxlamaq faydalıdır. Aşağıdakı cədvəl eyni zamanda gözlənilən nəticələrin siyahısıdır:

AddımƏməkhaqqıMükafatSiyahıda sətir
1. Əməkhaqqı keçirildi900,00Yoxdur0
2. Mükafat keçirildi900,00180,000
3-4. Düzəliş və qeyd950,00180,001
5. Gözləmə950,00180,001
6-7. Emal və yeni nəticə950,00190,000

Hər hansı sətirdə fərq görünsə, problemin hansı addımda olduğu dərhal aydın olur. Məsələn, üçüncü sətirdə siyahı boş qalıbsa, səbəb Ведущие əlaqəsidir. Altıncı sətirdə mükafat yenilənib, amma siyahıda sətir qalıbsa, qeydin silinməsi kodu işləməyib. Mükafat 180,00 qalıbsa, baza köhnə mənbədən oxunub və ya emal səhv sətri dəyişib.

Üçüncü səviyyə əlavə olunanda proses necə dəyişir

İndi nümunəyə «Əlavə ödəniş» növünü əlavə edək: mükafatın 25%-i. Düzəlişdən əvvəl əlavə ödəniş 180 × 25% = 45,00 AZN-dir. Mükafat 190,00 AZN-ə yenilənəndə, yeni dəyər 190 × 25% = 47,50 AZN olmalıdır. Əgər «Əlavə ödəniş» növünün Ведущие cədvəlində «Mükafat» göstərilibsə, mükafatın registrə yazılması yeni bir qeyd yaradır və emal daha bir keçid tələb edir.

Qrafikdəki proses bu dəfə iki dəfə təkrarlanır, amma məntiq dəyişmir. Yeganə yeni şərt budur ki, emal siyahı boşalana qədər davam etməlidir. Ümumi fərq də böyüyür: noyabr üzrə yekun 900 + 180 + 45 = 1 125,00 AZN-dən 950 + 190 + 47,50 = 1 187,50 AZN-ə qalxır, yəni artım 62,50 AZN təşkil edir. Bu rəqəm sizə göstərir ki, kiçik görünən 50,00 AZN düzəliş zəncir boyunca daha böyük məbləğə çevrilir.

Eyni sənəd iki dəfə düzəldiləndə

Gözləmə mərhələsində başqa bir hadisə də baş verə bilər: mühasib noyabrın əməkhaqqısını yenidən dəyişir. Tutaq ki, dekabrın 12-də məbləğ 950,00 AZN edilib, 13-də isə mühasib səhvini başa düşüb onu 930,00 AZN-ə düzəldib. Emal 14-də işləyəndə sistemin vəziyyəti necə olacaq?

Emal bazanı siyahıdan yox, registrin aktual vəziyyətindən oxuduğu üçün cavab sadədir: mükafat 930 × 20% = 186,00 AZN olacaq. Aralıq 190,00 AZN heç bir yerdə yazılmayacaq, çünki emal həmin vaxt işləməyib. Bu, ayrıca emalın gözəl xüsusiyyətlərindən biridir: bir neçə düzəliş tək yenidən hesablamada birləşir və son nəticə son bazanı əks etdirir.

Əksinə, emal keçirmənin içində işləsəydi, mükafat əvvəlcə 190,00, sonra isə 186,00 AZN kimi iki dəfə yazılacaqdı. Rəqəmlərin yekunu eyni olsa da, lazımsız iş görüləcək və zəncirin növbəti halqaları da iki dəfə işləyəcəkdi. Hesablama dövrü boyunca çoxlu düzəliş gözlənilən şirkətlərdə gecikmiş, toplu emalın üstünlüyü xüsusilə aydın görünür.

Bu nümunədən çıxan əsas dərs

Yeddi addımı bir cümləyə sıxsaq, belə alınar: düzəliş bazanı dəyişir, platforma qeyd yazır, siz qərar verib nəticəni yeniləyir və qeydi silirsiniz. Addımlar arasındakı boşluq nə qədər qısadırsa, hesabatlarda ziddiyyət o qədər az olur. Əgər bu axını öz test bazanızda bir dəfə əl ilə keçsəniz, sonrakı bütün kod qərarları sizin üçün məntiqli görünəcək, çünki hər sətrin hansı addıma xidmət etdiyini biləcəksiniz.

Nümunəni başqa hesablama növlərinə tətbiq edərkən də eyni yeddi addımı axtarın: baza haradadır, asılı nəticə haradadır, siyahını kim oxuyur və sətri kim silir. Bu sualların cavabı bəllidirsə, növün adı dəyişsə də alqoritm dəyişmir.

Bu nümunə bir səviyyəlidir. Mükafatdan asılı üçüncü növ əlavə olunanda proses daha bir mərhələ qazanır, çünki mükafatın yazılması növbəti qeydi yaradır. Birsəviyyəli axını möhkəm başa düşmək isə zəncirvari emala keçid üçün vacib şərtdir.

Tez-tez verilən suallar

Düzəlişdən sonra mükafat nə vaxt dəyişir?

Yalnız sizin kodunuz yeni nəticəni qeyd dəsti ilə registrə yazdıqda. Перерасчет qeydinin yaranması rəqəmi dəyişmir.

Əl ilə mükafat sənədini yenidən keçirmək olarmı?

Bir sənəd üçün bu işləyə bilər, amma siyahıdakı qeydi siz yenə də təmizləməlisiniz. Kütləvi hallarda emal aləti daha etibarlıdır.

Mükafat sənədi №7 silinsə, qeyd nə olur?

Qeyd itmiş obyektə istinad edən sətrə çevrilə bilər, buna görə emal sənədin mövcudluğunu və keçirilmə vəziyyətini yoxlamalıdır.

Nəticəni necə yoxlamaq olar?

Əməkhaqqı və mükafat sətirlərini eyni dövr üzrə tutuşduran hesabat qurun və mükafatın qaydaya uyğunluğunu yoxlayın. Перерасчет cədvəli emaldan sonra boş olmalıdır.

1C hesablama registrləri üzrə peşəkar dəstək lazımdır?

KodYaz komandası 1C proqramlaşdırması, əməkhaqqı və uçot həlləri, kodun auditi və təlimlər üzrə sizə kömək edə bilər. Bizimlə əlaqə saxlayın və ya kurs proqramı ilə tanış olun.

KodYaz · 1C proqramlaşdırma kursu · Modul 6 · Hesablama registrləri