Dörd arayış cədvəli bir yerdə: rəqəm və tarix format sətirləri, ВычислитьВыражение parametrləri, əlaqənin məcburiyyəti və sahə rolları. Mənbədə yanlış izah olunan açarlar (ЧН, ЧГ, ЧО, БЛ, Л) real mənalarına qaytarılıb.
format sətrinin açarlarını düzgün oxumağı, ВычислитьВыражение-nin real imzasını, əlaqənin LEFT/INNER JOIN qarşılığını və sahə rollarının davranışını.
Format sətirləri: quruluş
Format sətri nöqtəli vergüllə ayrılmış açar=dəyər cütlərindən ibarətdir. Sıra vacib deyil. SKD-də format sahənin «Formatı» xassəsində, hesabat cədvəlində isə sütunun tərtibat parametrində yazılır. Mini-ticarət hesabatında pul, miqdar və faiz üçün üç hazır format kifayət edir.
Mənbə cədvəlində bir neçə açar səhv izah olunub. ЧН sıfır dəyərin təsvirini təyin edir: ЧН= (boş) sıfırı gizlədir, ЧН=- tire göstərir, ЧН=0 isə sıfırı «0» kimi göstərir, gizlətmir. ЧГ qruplaşdırmadır: ЧГ=3,0 min ayırıcısı qoyur, ЧГ=0 isə qruplaşdırmanı söndürür. БЛ Boolean təsviridir (БЛ=Xeyr;Bəli), sətir bölünməsi deyil; Л isə lokal kodudur (Л=az_AZ). Bu açarlar platformanın sintaksis köməkçisində də yoxlanmalıdır.
| Açar | Mənası | Düzgün nümunə |
|---|---|---|
| ЧЦ | Ümumi rəqəm sayı | ЧЦ=15 |
| ЧДЦ | Onluq hissənin rəqəm sayı | ЧДЦ=2 → 1234,56 |
| ЧН | Sıfırın təsviri | ЧН= → boş, ЧН=- → tire |
| ЧО | Mənfi ədədin forması | ЧО=0 → (100), ЧО=1 → -100 (yoxla) |
| ЧРД | Onluq ayırıcı | ЧРД=, |
| ЧГ | Min qruplaşdırması | ЧГ=3,0 → 1 234 567; ЧГ=0 → 1234567 |
| ДФ | Tarix formatı | ДФ=dd.MM.yyyy → 28.09.2026 |
| ДФ (ay adı) | Ay adı ilə | ДФ=dd MMMM yyyy |
| ДФ (vaxt) | Saat və dəqiqə | ДФ=HH:mm:ss |
| БЛ | Boolean təsviri | БЛ=Xeyr;Bəli |
// Mini-ticarət üçün üç hazır format
// Pul: ЧЦ=15; ЧДЦ=2; ЧН=; ЧГ=3,0
// Miqdar: ЧЦ=15; ЧДЦ=3; ЧН=-; ЧГ=3,0
// Faiz: ЧЦ=6; ЧДЦ=2; ЧН=
// Tarix: ДФ=dd.MM.yyyy
ВычислитьВыражение: real imza
Funksiya ifadəni başqa qruplaşma və ya pəncərə kontekstində hesablayır. Real imza altı əsas arqumentdən başlayır; qalan ikisi nadir işlənir.
Mənbə cədvəli üçüncü arqumenti «hesablama sahəsi» kimi yazıb və pəncərə sərhədlərini rəqəmlə (-1, 1) göstərir. Real imzada üçüncü arqument hesablama növüdür (Группировка, ОбщийИтог, Иерархия, ГруппировкаНеРесурса), sərhədlər isə mətn açar sözlərdir: Первая, Последняя, Предыдущая, Следующая, Текущая, ОграничивающееЗначение; sürüşmə Предыдущая(2) kimi yazılır.
| № | Arqument | Dəyərlər |
|---|---|---|
| 1 | Выражение | Hesablanacaq ifadə (sətir) |
| 2 | Группировка | Boş = cari qruplaşma, ya da qruplaşmanın adı |
| 3 | ТипРасчета | Группировка (susmaya görə), ОбщийИтог, Иерархия, ГруппировкаНеРесурса |
| 4 | Начало | Первая, Предыдущая, Предыдущая(N), Текущая və s. |
| 5 | Конец | Последняя, Следующая, Следующая(N), Текущая |
| 6 | Сортировка | Pəncərə daxilində sıralama ifadəsi (məsələn Ay) |
| 7 | ИерархическаяСортировка | İyerarxik sıralama (nadir) |
| 8 | ОбработкаОдинаковыхЗначенийПорядка | Отдельно və ya Вместе |
// Ümumi satışa nisbətən pay
СУММА(Mebleg) * 100 / ВычислитьВыражение("СУММА(Mebleg)", , "ОбщийИтог")
// Yığılan cəm (ilk sətirdən cariyə qədər)
ВычислитьВыражение("СУММА(Mebleg)", , , "Первая", "Текущая")
// Əvvəlki sətrin dəyəri
ВычислитьВыражение("СУММА(Mebleg)", , , "Предыдущая")
Əlaqənin məcburiyyəti
Məlumat dəstləri arasındakı əlaqədə «Məcburi» xassəsi birləşmənin növünü təyin edir. Mini-ticarətdə Satis dəsti ilə SatisPlani dəstini bağlayanda plan olmayan müştəri itməməlidir, buna görə plan tərəfi məcburi olmamalıdır.
| Dəyər | SQL qarşılığı | Nə vaxt |
|---|---|---|
| Məcburi deyil | LEFT JOIN: mənbə dəstin hamısı qalır | Plan olmasa da satış görünməlidir |
| Məcburi | INNER JOIN: yalnız uyğun sətirlər | Yalnız planı olan müştərilər lazımdırsa |
| Məcburi deyil, amma birinci deyil | Birləşmə sırasını dəyişir | Sıra nəticəni dəyişəndə (nadir) |
Müqayisə növü adətən «Bərabərdir» olur. İyerarxik dəstlərdə «İyerarxiyadadır» üst qrupdan alt elementlərə keçid verir.
Sahə rolları
| Rol | Davranış | Mini-ticarət nümunəsi |
|---|---|---|
| Ölçü (Измерение) | Qruplaşma kəsimi | Musteri, Mal, Anbar |
| Resurs | Cəmlənir; yekunlar «Hesabla» ifadəsi ilə qurulur | Mebleg, Miqdar |
| Dövr | Tarix oxu; dövr hesablamaları üçün | Tarix |
| İyerarxiya | Ağac qruplaşdırması | Mal qrupları |
«Yalnız qruplaşmada» kimi ayrıca bir sahə rolu yoxdur. Sahənin yalnız qruplaşmada işlənməsi sahə çoxluğundakı hüquq və istifadə məhdudiyyətləri ilə tənzimlənir.
Edge-case-lər
- ЧН=0 və gizlətmə: sıfır gizlənmir, yalnız «0» kimi göstərilir; boş üçün
ЧН=yaz. - ЧГ=0: qruplaşdırmanı söndürür, 1234567 kimi uzun ədəd yaranır.
- Mənfi ədəd:
ЧОdəyərləri platforma versiyasında yoxla. - Plan olmayan müştəri: məcburi əlaqə onu hesabatdan silir.
- ВычислитьВыражение, 3-cü arqument: pəncərə sərhədini ora yazma; sərhəd 4-cü və 5-ci arqumentdir.
Yekun
- Format açarlarını sintaksis köməkçisindən yoxla.
- ВычислитьВыражение-də sərhədləri mətn açar sözlə yaz.
- Plan kimi köməkçi dəst üçün «Məcburi deyil» seç.
- Rolu sahənin mənasına görə ver.
Tez-tez verilən suallar
Sıfırı hesabatda necə gizlətmək olar?
Format sətrində ЧН= yazmaqla.
ВычислитьВыражение-nin üçüncü arqumenti nədir?
Hesablama növü: Группировка, ОбщийИтог və s.
Məcburi olmayan əlaqə nəyə bərabərdir?
LEFT JOIN-ə.
Sahə rolları nələrdir?
Ölçü, resurs, dövr, iyerarxiya.
1C proqramlaşdırması üzrə peşəkar dəstək lazımdır?
KodYaz komandası 1C proqramlaşdırması, fərdi həllər, kodun auditi və təlimlər üzrə sizə kömək edə bilər. Bizimlə əlaqə saxlayın və ya kurs proqramı ilə tanış olun.
KodYaz · 1C proqramlaşdırma kursu · Modul 5 · SKD
Hazır Kod Qəlibləri: İstifadəçi və Saxlama (28–30)Növbəti məqalə →
SKD Arayış 2: Diaqram, Struktur, Tənzimləmə, Saxlama
Əlaqəli məqalələr: SKD Sürüşən Hesablamalar: Hərəkətli Orta və Yığılan Cəm · SKD Reseptləri: Dinamik Sütun, Büdcə, YTD, Hərəkətli Ortalama





